ឧទ្យានបុរាណវិទ្យាអង្គរ

ឧទ្យានបុរាណវិទ្យាអង្គរ ដែលជាគោលដៅទេសចរណ៍សំខាន់របស់កម្ពុជា ត្រូវបានចុះបញ្ជីជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់អង្គការយូណេស្កូក្នុង ១៤ ធ្នូ ឆ្នាំ 1992។គ្របដណ្តប់លើផ្ទៃដី ៤០១ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ រមណីយដ្ឋានអង្គរមានរាជធានីផ្សេងៗគ្នានៃអាណាចក្រខ្មែរពីសតវត្សទី៩ដល់សតវត្សទី១៥ ហើយវាមានប្រាសាទសំខាន់ៗជាច្រើនដូចជា អង្គរវត្ត អង្គរធំ បាយ័ន ចៅសាយទេវដា និងតាកែវ ក្នុងចំណោមប្រាសាទផ្សេងទៀត ។លោក ឡុង កុសល អគ្គនាយករង និងជាអ្នកនាំពាក្យអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា ដែលជាទីភ្នាក់ងាររដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកគ្រប់គ្រង ការពារ និងអភិរក្សតំបន់នោះបាននិយាយថា ប្រទេសចិនបានជួយជួសជុលប្រាសាទដែលខូចនៅទីនោះតាំងពីឆ្នាំ ១៩៩៧ ដោយបានជួសជុលប្រាសាទចៅសាយទេវដានិង ប្រាសាទកែវបានជោគជ័យ។លោកបាននិយាយ​ថា ការងារ​ជួសជុល​ប្រាសាទ​ចៅសាយ​ទេវដា​បាន​បញ្ចប់​នៅ​ឆ្នាំ​២០០៨ ហើយ​នៅ​ប្រាសាទ​តាកែវ​ដែល​បាន​ចាប់ផ្តើម​នៅ​ចុង​ឆ្នាំ​២០១០​ត្រូវ​បាន​បញ្ចប់​នៅ​ឆ្នាំ​២០១៨​។លោកបានប្រាប់ស៊ីនហួថា “ហើយចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៩ មក អ្នកជំនាញចិនបានចាប់ផ្តើមធ្វើការលើគម្រោងជួសជុលឡើងវិញរយៈពេល ១១ ឆ្នាំនៃប្រាសាទភិមានអាកាស ដែលមានទីតាំងនៅខាងក្នុងជញ្ជាំងព័ទ្ធជុំវិញនៃអង្គរធំ” ។ប្រាសាទភិមានអាកាត្រូវបានសាងសង់ឡើងនៅពាក់កណ្តាលសតវត្សរ៍ទី១០ ប្រាសាទនេះត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាកន្លែងសក្ការៈបូជានៅក្នុងព្រះបរមរាជវាំង ដែលមានផ្ទៃដីប្រវែង ៥៨១ ម៉ែត្រ និងទទឹង ២៤២ ម៉ែត្រ។លោក កុសល បាននិយាយថា ទោះបីជាមានការរីករាលដាលនៃជំងឺកូវីដ-១៩ក៏ដោយ ក៏ការងារជួសជុលនៅតែដំណើរការទៅដោយរលូន។លោកបានបន្តថា “យើងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះការរួមចំណែកយ៉ាងសកម្មរបស់ប្រទេសចិនក្នុងការការពារ អភិរក្ស និងអភិវឌ្ឍន៍អង្គរ”។ “ជំនួយរបស់ប្រទេសចិនមិនត្រឹមតែបានរួមចំណែកក្នុងការធានានូវការអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាពនៃបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌របស់យើងប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបានជួយបណ្តុះបណ្តាលអ្នកជំនាញកម្ពុជាលើការងារជួសជុល និងអភិរក្សផងដែរ។”ទន្ទឹមនឹងនេះ លោក កុសល បាននិយាយថា ក្នុងអំឡុងជំងឺរាតត្បាតនេះ នៅពេលដែលមានអ្នកទេសចរតិចតួចបានមកទស្សនារមណីយដ្ឋាននេះ អាជ្ញាធរជាតិអប្សរាបានឆ្លៀតឱកាសធ្វើការងារជួសជុល ថែទាំ និងថែសួននៅទីតាំងនេះ ដើម្បីបង្កើនសោភ័ណភាព។លោក​បាន​បន្ត​ថា​៖ «​ឥឡូវ​នេះ ឧទ្យាន​បុរាណ​វិទ្យា​អង្គរ​បាន​ត្រៀម​ខ្លួន​ជា​ស្រេច​ដើម្បី​ស្វាគមន៍​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ទាំង​អស់​ពី​ជុំវិញ​ពិភពលោក។ «ដោយសារប្រទេសរបស់យើងបានបើកព្រំដែនរបស់ខ្លួនឡើងវិញចំពោះអ្នកដំណើរដែលចាក់វ៉ាក់សាំងពេញលេញដោយមិនចាំបាច់ធ្វើចត្តាឡីស័ក ខ្ញុំជឿជាក់ថាភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិកាន់តែច្រើននឹងចំណាយពេលវិស្សមកាលរបស់ពួកគេមកទស្សនាអង្គរនាពេលខាងមុខនេះ»។មុនពេលមានការរាតត្បាត ប្រាសាទអង្គរបានទាក់ទាញភ្ញៀវអន្តរជាតិរហូតដល់ ២.២ លាននាក់ក្នុងឆ្នាំ២០១៩ ដោយរកចំណូលបាន ៩៩ លានដុល្លារអាមេរិកពីការលក់សំបុត្រ។

រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងទេសចរណ៍ លោក តុប សុភ័ក បាននិយាយថា ចំនួនភ្ញៀវទេសចរណ៍បរទេសមកទស្សនាអង្គរបានងើបឡើងវិញជាបណ្តើរៗក្នុងត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២២ ដោយបន្ថែមថា ទទួលបានភ្ញៀវទេសចរបរទេសចំនួន ១៩.៨៤០ នាក់ក្នុងអំឡុងខែមករា ដល់ខែមីនា ឆ្នាំនេះ កើនឡើង ៣៤២ ភាគរយពីចំនួន ៤.៤៨២  រយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន។លោកបានប្រាប់ស៊ីនហួថា “ឥឡូវនេះអង្គរបានទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរបរទេសប្រហែល ៤០០ នាក់ក្នុងមួយថ្ងៃដែលកើនឡើងបន្តិចម្តង ៗ ពី ៧០ នាក់ក្នុងមួយថ្ងៃក្នុងអំឡុងពេលជំងឺរាតត្បាតក្នុងរយៈពេលពីរឆ្នាំកន្លងមក” ។លោក សុភ័ក បានរំលឹកថា មុននឹងកើតមានជំងឺរាតត្បាត តំពន់នេះទទួលបានភ្ញៀវអន្តរជាតិរហូតដល់ ៩០០០នាក់ក្នុងមួយថ្ងៃ។លោក ឆាយ ស៊ីវលីន ប្រធានសមាគមទីភ្នាក់ងារទេសចរណ៍កម្ពុជា បាននិយាយថា ប្រតិបត្តិករទេសចរណ៍ និងទេសចរណ៍មួយចំនួនបានចាប់ផ្ដើមអាជីវកម្មឡើងវិញ បន្ទាប់ពីប្រទេសនេះបានដំណើរការឡើងវិញទាំងស្រុងនូវសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចសង្គម និងបានបើកព្រំដែនឡើងវិញចំពោះអ្នកធ្វើដំណើរដែលចាក់វ៉ាក់សាំងដោយមិនចាំបាច់ធ្វើចត្តាឡីស័ក ដោយសារអត្រាចាក់វ៉ាក់សាំងខ្ពស់។លោកស្រីបាននិយាយថា “យើងសង្ឃឹមថា ភ្ញៀវអន្តរជាតិនឹងត្រលប់មកកម្ពុជាវិញជាបណ្តើរៗ ជាពិសេសទៅប្រាសាទអង្គរ ដោយសារជើងហោះហើរជាច្រើនរវាងកម្ពុជា និងប្រទេសផ្សេងទៀតត្រូវបានដំណើរការឡើងវិញ”៕